Bryllaupsreise til Botnane

I år er det Jorunn Russøy og Asbjørn Vie som skal spele i gong Bygdehelga Botnane-Årebrot, fredag 11. juli. Dei kjem med konserten «Cohen Boulevard», som dei sette saman i 2016 for å markere ti års samliv. – I år har vi gifta oss og ikkje hatt tid til noko bryllaupsreise, så den får bli til Botnane, ler Jorunn Russøy. Dei er nett ferdige med slåtten og er dei siste som driv med kyr, ja, dyr i det heile, på Vie i Førde.  

Dei har levd og spelt i lag i snart 20 år, og i fleire år spelte dei helg etter helg. – Men vi har slutta med speleoppdrag som byrjar kl. 22.00 og varer utover natta. Det vart for travelt å kombinere med å vere bønder. No tek vi på oss mindre konsertar som den i Botnane. Då treng eg berre skaffe meg fjøsavløysar for ein kveld, seier Asbjørn Vie.

Jorunn Russøy syng og spelar gitar, trompet og kontrabass, medan Asbjørn Vie held seg til tangentinstrumenta. Dei er ikkje knytte opp til ein spesiell musikksjanger. For tida driv dei og øver inn ein julekonsert med norsk popmusikk, saman med andre. Elles har dei spelt både jazz og blues, piano Boggie Woogie, Edith Piaff,  Berthold Brecht og Leonard Cohen. – Vi lagar våre eigne versjonar, som til dømes av Cohen. Han hadde med seg eit ti manns orkester og vi er berre to, så det er ein dyd av nødvendigheit. Det har vore godt motteke der vi har vore før, så vi håpar det slår an også i Botnane, seier Asbjørn Vie.

Han reknar seg sjølv som bonde og spelemann, medan han kallar kona Jorunn ein superkreativ multikunstnar. Mellom mykje anna lagar ho bilete i ulike teknikkar, til dømes i gyldenlær. Til Cohen-konserten har ho laga tre bilete som dei har med på konsert. – Til eit av dei tok eg alle slipsa til Asbjørn og laga til ein installasjon som eg kalla « I’m Your Man», fortel  Jorunn Russøy. Ho har bakgrunn frå kysten, med foreldre frå Værlandet og Russøya, og oppvekst på Askrova. – Det er lyset på kysten eg saknar mest til vanleg, og eg føler meg mest heime når eg sit på eit berg med litt sjø rundt.

Konserten «Cohen Boulevard» fredag 11. juli byrjar kl. 19.00 i Botnane grendahus, Frøysjøvegen 2964. Bilettprisen er kr. 300 og omfattar både konsert, mat og drikke. Du kan betale til Vipps 50 14 65 og merke innbetalinga «konsert». Send også ei melding til leiaren i Botnane og Årebrot grendalag, Åsmund Berthelsen, mobil 93 23 70 73, om kor mange som kjem. Velkomen.

/av
,

Sendebrettbana er ein suksess

– Vi er positivt overraska over bruken av sendebrettbana i Botnane. I påska var det eit titals brukarar kvar dag, og ein dag med turnering, seier Rune Nordbotten. – Teknisk sett er bana kåra til ei av dei beste sendebrettbanane i Sogn og Fjordane, men vi ser at det er mykje vi kan gjere betre, legg Fredrik Espedal til. Han syner til det folk skriv på UDisc appen for bana. Svigerfar og svigerson har eit skikkeleg fellesprosjekt å brenne for i denne bana, saman med dotter/ektefelle Bolette Nordbotten Espedal.  Dei var primus motor, og bygdefolk var med og fekk på plass dei tunge rampane for utkast påska 2023.

Rune Nordbotten orienterer tilreisande om bana tidleg i vår. Foto: Ingeborg Sol Fure.

Botnane sendebrettbane har vore i drift sidan juli 2023, med årlege turneringar i påska og  Bygdehelga Botnane-Årebrot i juli. Det er tilreisande og folk på besøk i bygda som brukar bana, men ho er førebels lite brukt av dei fastbuande. – Det er mange par som går bana, og guteflokkar som kjem hit bil. Og folk som har hytte i området. Frå Kalvåg og Bremanger vert det tidvis sett opp båtskyss inn til Botnane for å bruke bana, fortel Rune Nordbotten.

Interessa for å spele diskgolf, på norsk sendebrett, har nærmast eksplodert dei seinare åra. Nokon legg opp ferien sin etter kvar det er banar. Kanskje starta det under koronaen, slik som for Bolette og Fredrik? Dei flytta til Botnane i fjor sommar og då var sendebrettbana alt på plass. Og faste feriefolk fortel at det er lettare å få med seg ungdommar på ferie hit fordi her er noko å gjere på.

– På nettsida kan eg sjå statistikk for til dømes kor langt folk har reist for å bruke bana. Når appen syner 137 unike spelarar, og dei har med seg familie eller vener, kan vi gange med fire i snitt, og det vert 500 ulike brukarar. Statistikken syner at det er gått 1,5 mill. skritt på denne bana, fortel Fredrik Espedal entusiastisk. Han drøymer om å få til ei turnering mellom banane i Sogn og Fjordane, ein «tour» Måløy, Botnane, Florø, Naustdal, Flekke og Solund. Og no vert det også laga bane i Førde. Fredrik drøymer om å få NM til Botnane. – Det er lov å drøyme, seier Rune.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ei utfordrande bane der sendebrettet må mellom tre og kan også  hamne oppi eit tre. Foto: Ingeborg Sol Fure

Skryt av bana

55 personar har gjeve karakter til bana i Botnane, og litt fleire enn ti har gjeve ei skriftleg melding. Her er nokre døme:

– Flott bane i vakre omgivelser.

– En teknisk bane. En gøy bane. En bane som det har blitt brukt tid på.

– Fine utkast og fin natur. Krevende vindforhold, en av de bedre banene i Norge.

– Nydelig bane, med korte tekniske hull. God variasjon, flotte tee pads. Merk at det kan bli ganske bløtt etter perioder med regn.   

Sendebrettbana i Botnane har 12 korger og 20 utkast. Ei korg på kvart utkast er standard om det skal vere konkurranse. – Det bør også vere meir variasjon i lengda på kasta. I dag er her nokre korger som er knytte til tre utkast, i tillegg til banar som kryssar kvarandre. Det er ikkje noko stort problem i Botnane, men skal ein ha turnering må det vere i orden. Det er planlagt ei ny turneringsløype med 10 nye lengre hol dei komande åra, seier Fredrik Espedal. Den korte løypa ligg i skogen bak grendahuset i Botnane og tek 30 minutt. Den lengste løypa tek om lag to timar og går vidare over elva søraust om grendahuset og utover mot fylkesvegen gjennom bygda.

Bana ligg i eit gamalt kulturbeite der det før beita sauer og kyr, no er det hjorten som rår grunnen. Foto: Ingeborg Sol Fure. 

Betal gjerne til 82 21 71

– Vi har nyleg oppgradert bana med eit sett innerkjetting i kvar korg. Det vil seie at korga fangar sendebrettet betre og hindrar at du kastar rett gjennom. Vi har også laga til fleire vegvisarskilt frå korg til korg, så no kan du gå ruta utan å bruke appen, fortel Fredrik Espedal. Han tykkjer bana er finast om våren, men det er mest om sommaren folk har fri og høve til å fare rundt og spele. Førebels er det få som betalar for bruken av bana. Det kan ein gjere med å vipse eit fritt beløp til  Vipps 82 21 71 og merke innbetalinga «Sendebrettbana». Det er Botnane og Årebrot grendalag som har bygt bana og held ho ved like med hjelp av familien Nordbotten/Espedal. Det er viktig at dei som ferdast på bana tek med seg boksar, flasker og anna avfall heimatt, slik at folk og dyr ikkje vert skada av slikt i naturen.

 

Fredrik Espedal og Rune Nordbotten påska 2023, då det var dugnad på bana. Foto: Magni Øvrebotten.

 

Tekst: Magni Øvrebotten 21. mai 2025.

 

 

 

/av
,

Møte med Gestapo

«Kvar dag sidan» heiter utstillinga på Gestapomuseet i Bergen om barn og unge sitt møte med Gestapo på Vestlandet. Eitt av dei åtte døma på slike møte er Oddbjørg Sørbotten (1928-2023) frå Botnane. Den dagen Roskastasjonen i Breivika fall i mars 1945 kom Gestapo på døra på leit etter far og bror hennar, og 16 år gamle Oddbjørg måtte vise rundt i huset med ein ladd pistol mellom skulderblada. 

Magnhild Sørbotten og Peder August Arntzen Sørbotten, dotter og dotterson til Oddbjørg, framfor plakaten som fortel om hennar møte med Gestapo 13. mars 1945. 

I utstillinga har kvar av dei åtte døma ein eigen plakat der historia deira vert fortalt. Oddbjørg er ei av tre kvinner som er med, og ho er ei av tre frå Sogn og Fjordane. Dei andre er frå Hordaland. Berre ein av dei åtte leve. Det er 93 år gamle Per Kvamme frå Granvin. Han var med på opninga av utstillinga på Gestapomuseet 17. juni, og fortalde om då han vart truga med pistol mot tinningen. Gestapo ville ha greie på kvar storebror hans, som var motstandsmann, var å finne. Per Kvamme var då 12 år. På opninga vart han intervjua av kurator for utstillinga Svein Arne Myhren Røyrvik.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Skulestilen til Halvdan Øvrebotten er, det vi veit, den einaste skriftlege kjelda vi har frå ein som var med då alle menn i Botnane vart kommanderte ut til Breivika. 

 

På plakaten om Oddbjørg Sørbotten (f. Øvrebotten) vert også stilen til naboguten Halvdan Øvrebotten (1926-93) omtalt. Han var med då Gestapo kommanderte alle menn i Botnane til å vere med til Breivika og bere ned alt utstyret etter radiostasjonen Roska. Det er òg same dagen, 13. mars 1945, som tyskarane hadde skote Atle Svardal og mishandla Fredrik Persen stygt. Stilen er den einaste skriftlege augevitneskildringa frå ein som var med denne kvelden og natta. Halvdan Øvrebotten skreiv stilen etter krigen då han gjekk på Sunnfjord folkehøgskule i Førde. Heldigvis synte han stilen til tanta si, Magna Øvrebotten (1900-1992, mor til Oddbjørg). Ho spurde om å få skrive av stilen og tok vare på han, og takka vere det kan vi no lese om den dramatiske opplevinga. I samband med utstillinga «Kvar dag sidan» er det laga eit eige hefte med stilen som folk kan ta med seg for å lese. På plakaten er det QR-kode til heimesida til Botnane og Årebrot grendalag, www.Botnane.no, der begge historiene er å finne på sida for historikk.

I programhefte til utstillinga står det mellom anna: » Vitnemåla om brutaliteten er mange. Ein treng ikkje leite lenge. Historiene i utstillinga er valde ut mellom fleire. Dei dokumenterer og viser omfanget av det som hende då. Dei vonde minningane har i mange tilfelle sett sine mørke fargar på livet etterpå.  Valdsmakta nytta alle midlar og påførte meir enn skrubbsår og blåmerke. Samstundes er det som hende, berre ein del av det som i dei fleste tilfelle har vore lange menneskeliv fylde av mange andre dagar. Livet er også godt.

Men minneforteljinga peikar òg fram mot notida, til det som skjer i dag, andre stader kring oss. Det er mange born og unge som no går gjennom det same som eldre vestlandske  kvinner og menn fortel om som vonde barndomsminne».

Utstillinga blir ståande på Gestapomuseet i Bergen til august 2026 og det går an å tinge seg omvising. Ho skal brukast i eit nytt undervisingstilbod for elevar i ungdomsskulen og den vidaregåande skulen, og vil utfylle det alt eksisterande tilbodet Gestapomuseet og Stiftelsen Lenken tilbyr over 3000 elevar. Det er historiebasert undervising som har som mål å løfta menneskeverdet, byggja fred og sikra demokratiet ved å bidra til å skape unge, engasjerte og aktive medborgarar, heiter det i programhefte for «Kvar dag sidan».

Tekst og bilete: Magni Øvrebotten 18. juni 2025.
For ordens skuld må eg opplyse at Oddbjørg Sørbotten var farsyster mi.

/av
, ,

Bygdehelga 11-13.juli 2025

/av
,

– Botnane skal ikkje bli ein granskog

John-Magne Sande har lenge irritert seg over korleis her ser ut når grana stadig dekkjer meir og meir av både inn- og utmark i Botnane og områda rundt. Og han er oppgitt over kor heise raskt grana spreier seg. – Eg vil ha attende det opne kystlandskapet eg hugsar frå oppveksten. Om Botnane ikkje skal bli ein granskog må vi gjere noko no, før grana tek heilt overhand. Vi er truleg alt litt seint ute.

 

Naboen til John- Magne Sande har byrja med granfellinga.

På årsmøte i Botnane og Årebrot grendalag i mars tok John-Magne Sande opp kor mange grunneigarar som var interesserte i å få hogge gran. – Det var veldig kjekt at det var positiv respons frå alle, for dette problemet er så stort at kvar einskild ikkje hanskast med det åleine, seier Sande. Han har fått med grunneigarane frå Gulestøa i nord til Reksten-eigedomen forbi Sunnervåg i sør. Det må til profesjonelle hogstselskap for å få teke ut granskogen og i deira auge er det små kvantum og ujamn kvalitet på grana i området.

– Her er ikkje 6000 kubikk tømmer som dei har som grense for i det heile å ta på land hogstmaskiner. Men delar av skogen er lett tilgjengeleg og billeg å ta ut fordi han ligg langsmed vegen. Det er denne dei kjem til å ta ut fyrst, med direkte kontakt mellom hogstselskap og grunneigar. Området frå gravstaden til Øvrebotten peikar seg ut i så måte, seier Sande. Sist onsdag var hogstfirmaet Sunnfjord skog, frå Førde, på synfaring og dei kjem til å kome med eit tilbod. I fyrste omgang tek dei nok ut det som er lett tilgjengeleg og kommersielt lønsamt.

– Men kva med all skogen som ikkje er lønsam å ta ut?

– Det er ikkje alle plassar det går å ta ut noko, fordi det er for utilgjengeleg. Men
eg tenkjer at vi må ta kontakt med statsforvaltaren og håpe at vi kan bli med på eit utryddingsprosjekt av gran, slik som på øya Silda. Vi får stadig høyre at vi har eit unikt kulturlandskap her og då må vi få hjelp til å halde det ope. Stadig færre beitedyr gjer at landskapet gror meir og meir att. Det er alvorleg mange mål med beite som har forsvunne for hjorten som gjer at det vert press på bøane til dei som har slåttemark, seier Sande.

 

Granskogen i Botnane og området elles vart planta medan det var offisiell norsk landbrukspolitikk å plante gran for at komande generasjonar skulle ha noko å leve av. Det var før Norge fann oljen i 1969, og på 1950 og 60-talet var det vanleg at skuleelevane var med på granplanting.

 

 

Tekst: Magni Øvrebotten 4. juni 2025.  

Foto: Magni Øvrebotten og Åsmund Berthelsen       

 

/av